Ne Zaman Uygulanmalı?

Nöropsikoloji testlerinin ne zaman uygulanması gerektiği önemli bir sorudur. İnsanlar hangi aşamada bu testlere ihtiyaç duyar? Nöropsikoloji testine ihtiyaç duyduğunu düşünenler için ilk adım ne olmalıdır? Bu konuda kime danışılabilir? Bu soruların cevapları farklı yaş gruplarına ya da sağlık durumlarına göre değişiklik gösterebilir.

Çocuklar, genellikle çocuk doktoru, öğretmen, okul psikoloğu ya da ebeveynleri tarafından nöropsikoloji testlerine yönlendirilir. En sık karşılaşılan nedenler arasında öğrenme problemleri, davranış bozuklukları, sosyal zorluklar, duygusal kontrol sorunları, beyni etkileyebilecek bir hastalık ya da genetik problem ya da beyin hasarları sayılabilir. Bu sebepler doğuştan gelebileceği gibi bir kaza sonucu da ortaya çıkabilir. Bir diğer sebep ise aşırı alkol ve uyuşturucu madde tüketimi olabilir. Sebebi ne olursa olsun, bir nöropsikoloğa görünmek iyi bir karar.

Nöropsikoloji testleri hafıza, dikkat, görsel ve işitsel bilginin işlenmesi, motor koordinasyon, dil ve duygusal işlevler değerlendirmeye alınır. Bu testlerin sonucunda elde edilen veriler çocukların geleceklerinde olumlu etki yaratacak müdahalelere de fırsat vermesi nedeniyle çok önemlidir. Bu testlerin bir diğer katkısı da ebeveynlerin, öğretmenlerin ya da diğer profesyonellerin çocuğu daha iyi tanımasıdır. Böylece çocuğun sorunlarını keşfetme imkanı bularak ona ihtiyacı olan desteği verebilirler.

Yetişkinler ve yaşlılar ise Alzheimer hastalığı gibi bunamalarda (demans), beynin belli süre oksijensiz kalmasına sebep olan bypass, kalp, akciğer, kanser ameliyatlarından sonra, Parkinson gibi hareket yeteneğini bozan ancak ilerde bunamaya da götürebilecek durumlarda, Multiple Skleroz gibi ilerleyici, beyin ve beyne giden gelen sinirleri bozan hastalıklarda, hidrosefali (beyin içi ve çevresine su toplanması durumu) hastalıklarında, beyin ameliyatları öncesi ve sonrasında, madde ve/veya alkol kullanımı durumlarında, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu ve dürtüsellikte, uyum ve davranış bozukluklarında, özel öğrenme güçlüğü gibi durumlarda mutlaka bir uzmana danışmalıdır.

Yetişkinlik döneminin her safhasında sıklıkla karşılaşılan unutkanlık, dikkat problemleri, ani kişilik ve davranış değişiklikleri ortaya çıkabilir. Başındaki okuma gözlüğünü saatlerce arayan, ocakta yemek unutan, markete girdikten sonra ne alacağını hatırlayamayan kişilerle mutlaka karşılaşmışsınızdır. Bu sorunlar bazen gündelik ya da profesyonel yaşamda zorluklara neden olabilir.

Bu tür sorunlar dikkat bozukluğundan kaynaklanabileceği gibi farklı sebeblerden de ileri geliyor olabilir. Yetişkin ve yaşlılarda sorunun kaynağını bulmak ve sorunu ortadan kaldırmak kişinin yeniden doğmuş gibi hissetmeni, kaliteli bir yaşam sürmesini ve hayata aktif katılımını sağlar. Bunun için yetişkin ve yaşlılara uygun tedavi ve nöroloji temelli rehabilitasyon programını hazırlamak ve kişiye özel tedavi süreçlerine sadık kalmak oldukça önemlidir.