Nörorehabilitasyon

Rehabilitasyon, bir kişinin iş yapmaya engel olan durumunu gidermek ve kişinin engelini ortadan kaldırmak amacıyla sağlanan eğitim ve bakım anlamına gelir. Doğuştan var olan ya da sonradan ortaya çıkan bir engelin, sorunun ortadan kalkmasına, hafiflemesine ya da ilerlemesinin durdurulmasına yardımcı olan müdahale olarak da açıklanabilir.

Nörolojik hastalıklar ise, kişide fiziksel, psikolojik, mental ve sosyal etkiler yaratan ve işlevsel engellere yol açarak yaşam kalitesine zarar veren kronik hastalıklardır. Rehabilitasyon kelimesinin nöro kelimesiyle birleştirilmesiyle ortaya çıkan nörorehabilitasyon ise, nörolojik muayene ve nöropsikolojik değerlendirme bulgularına dayanarak hangi alanlarda sorun yaşandığının tespit edilmesinin ardından kişiye uygun bir bakım uygulamaktır.

Nörorehabilitasyon, sinir sisteminde bulunan hasarın iyileşme sürecine destek olmayı amaçlayan, halihazırda var olan işlevsel problemleri en aza indirecek tedavi yöntemlerini ya da bastırıcı yöntemleri kullanan çok yönlü tıbbi bir müdahaledir. Özellikle erken dönemde tespit edilen ve rehabilitasyon programlarına başlanan kişilerin engellilik oranlarının azaldığı biliniyor.

Bir ya da birkaç zihinsel fonksiyonları doğru çalışmayan kişiler, sorunlarının tespit edilmesinin ardından nörorehabilitasyon kullanılarak tedavi edilir. Örneğin, dikkat dağınıklığı veya unutkanlık gibi problemlerle karşı karşıya olan kişilerin nörorehabilitasyon yöntemleri kullanılarak bu sorunlardan kurtulması sağlanır. Kişi, bu yöntemlerle beyniyle ilgili işlevlerini yönetmeyi öğrenir.

Danışanın nöropsikolojik değerlendirmesinin ardından sonra ihtiyaçları sıralanır. Bir öncelik sırası yapılarak kişiye özel bir program hazırlanır. Program oluşturulurken öncelikli olarak “Birincil bozukluk nedir? Beynin hangi alanları ile ilgili problem yaşanıyor? Akıl yürütme, plan yapabilme, dikkat, soyut düşünebilme gibi yönetici işlevler ile ilgili olan ön lob mu? Mekanı algılama, parça bütün ilişkilerini kurmamızı sağlayan parietal lob mu? Yoksa nesnelerin ne olduğunu anlamlandırmamızı sağlayan oksipitotemporal alan mı?” gibi sorulara yanıt aranır.

Aba Psikoloji olarak, alanında uzman danışmanlarımızın bilgi ve deneyimlerini harmanlayarak gerçekleştirdiği analizler sonucunda program oluşturulur. Örneğin, ön lob ile ilişkili olan alanlarda performansı düşük olan bir danışana bu işlevlerin azalmasını önleyici planlamaya, akıl yürütmeye ve benzeri işlevlere yönelik etkinlikler, kağıt kalem egzersizleri hazırlıyoruz. Anladığını, ifade etmek istediğini konuşarak aktarmakta problem yaşayan danışanlar ile ses egzersizleri, dudak hareketleri gibi çalışmalar yürütüyor ayrıca evde uygulanabilecek ödevler ile çalışmalarımızı pekiştiriyoruz.